Noktalama İşaretleri

2 yorum
3.518

 

nokta virgul-isareti unlem

NOKTA

VİRGÜL

ÜNLEM

 kesme soru-isareti  cift-tirnak

KESME İŞARETİ

SORU İŞARETİ

ÇİFT TIRNAK

kisa-cizgi uzun-cizgi egik-cizgi

KISA ÇİZGİ

UZUN ÇİZGİ

EĞİK ÇİZGİ

 Print
 iki-nokta-ust  uc-nokta

YAY AYIRAÇ

İKİ NOKTA

ÜÇ NOKTA

 virgul-nokta

NOKTALI VİRGÜL


 
 



NOKTA:

  • Tamamlanmış cümlelerin sonuna konur.

Örnek: Annem Geldi.

  • Bazı kısaltmalardan sonra kullanılır.

Örnek: Dr. (Doktor), Sn. (Sayın), Av. (Avukat)

  • Saat ve dakikayı belirten sayıların arasına konularak saat ve dakikayı birbirinden ayırır.

Örnek: 23.00, 16.15, 18.45 gibi

  • Tarihi gün, ay ve yıl olarak belirten sayıların arasında kullanılır.

Örnek: Arkadaşım Sevda 20.08.2001 tarihinde doğmuş.

  • Sıra bildiren sayılardan sonra kullanılır.

Örnek: Aslında 2. olduğuna sevinmemişti.

Örnek: VII. kitabını okudu.

  • Liste oluştururken kullanılan madde numaraları ve harflerinden sonra kullanılır.

Örnek: Dolaşıma yardımcı yapılar:

                1. Kan               2. Kalp             3. Damar



SAYFA BAŞI


 
 



VİRGÜL:

  • Ondalık kesir sayılarında tam ve ondalık kısım arasında kullanılır.

Örnek: 4,02 ( 4 tam yüzde 2)

  • Hitap ve seslenme sözlerinden sonra kullanılır.

Örnek: Sayın Müdürüm,

Örnek: Değerli Arkadaşlar,

  • Eş görevli sözcükler, sözcük grupları ve sıralı cümleleri ayırmak için kullanılır.

Örnek: Sınıfımıza kısa boylu, zayıf, yeşil gözlü, temiz giyimli bir arkadaş geldi.

Örnek: Türk, övün, çalış, güven.

  • Cümlede, özellikle de uzun cümlelerde özneyi vurgulamak için kullanılır.

Örnek: Ankara, Türkiye’nin başkentidir.

Örnek: İstanbul, Türkiye’nin en kalabalık şehridir.

  • Bir düşünceyi reddetmek ya da kabul etmek için kullanılan hayır, evet, yok gibi sözcüklerden sonra kullanılır.

Örnek: Hayır, fikrine kesinlikle karşıyım.

Örnek: Yok, eşyalarımı kaldırmayın.



SAYFA BAŞI

 

 

 



ÜNLEM:

  • Şaşkınlık, kızgınlık, sevinme ve öfke gibi duyguları anlatan cümlelerin sonunda kullanılır.

Örnek: Eyvah, para çantam yok!

  • Alay etme, küçümseme gibi anlamlar verilmek istenen sözcüklerden sonra kullanılır.

Örnek: Çok parası varmış! güya.



SAYFA BAŞI

 

 



KESME İŞARETİ:

  • Özel adlara getirilen ekleri (yapım ve çoğul ekleri dışında) ayırmak için kullanılır.

Örnek: Yarın Adana’ya gideceğiz.

  • Sayılara getirilen ekleri ayırmak için kullanılır.

Örnek: Kardeşim 2010’da doğdu.

  • Kısaltmalara getirilen ekleri ayırmak için kullanılır.

Örnek: TBMM’ye , TDK’ya



SAYFA BAŞI

 

 



SORU İŞARETİ:

  • Soru bildiren cümlelerin sonunda kullanılır.

Örnek:  Kitabı okudun mu?

  • Şüphe duyulan ya da bilinmeyen yer, tarih vb. durumlarda yay ayraçlar (?) içinde kullanılır.

Örnek: Amerika’nın bir kasabasında (?) yaşamış.



SAYFA BAŞI

 

 

 



TIRNAK İŞARETİ:

  • Önemle belirtilmek , dikkat çekmek istenen sözler tırnak içinde yazılır.

Örnek:  Eklendiğinde kelimenin anlamını değiştiren eklere “yapım ekleri” denir.

  • Metin içerisinde geçen kitap adları ve eser adları tırnak içinde yazılır.

Örnek: En sevdiğim kitaplardan biri “Olasılıksız” romanıdır.

  • Metinde içerisinde başkasından alınarak olduğu gibi aktarılmak istenen sözler için kullanılır.

Örnek: Öğretmenimiz “Çitalar, en hızlı hayvanlardır.” dedi.

!UYARI:  Tırnak içine yazılan cümleler bağımsızdır. Diğer cümleler ile berabermiş gibi düşünmeyip tırnak içindeki cümlelerin NOKTALAMA İŞARETLERİNİ koymalıyız.

Örnek: Annem “Eyvah, ev yanıyor !” dedi.



SAYFA BAŞI

 

 



KISA ÇİZGİ:

  • Satır sonuna sığmayan sözcüklerin devamının aşağıdaki satırda olduğunu belirtmek için kullanılır.

Örnek: Bu akşam ailesi ile beraber gittiği filimi çok beğenmişti. Ayrıca anne ve babası ile uzun zamandır birlikte va  kit geçirmemişti.

  • Birbiri ile ilgili sayılar ve sözcüklerin arasında kullanılır.

Örnek:  Akşam yemeği 20.00-21.00 arasında yenecektir.

Örnek:  Mersin-Adana arası tren seferleri iptal edilmiştir.

  • Ekler yazılırken, eklerin başına konur.

Örnek: -de, -den

  • Kök ve ekleri ayırmak için kullanılır.

Örnek: Öğ-ren-ci-ler

  • Matematikte  çıkarma işareti olarak kullanılır.

Örnek:  20-15=5



SAYFA BAŞI

 

 

 



UZUN ÇİZGİ:

  • Uzun çizgiye “Konuşma çizgisi” de denir. Konuşmalardan önce kullanılır.

Örnek: 

— Dün sinemaya neden gelmedin ?

— İşim vardı.

— Peki, neden haber vermedin ?

— Gerçekten unuttum. Özür dilerim.



SAYFA BAŞI



EĞİK ÇİZGİ:

  • Adres ve tarih yazımında kullanılır.

Örnek: 09/09/2010

Örnek:  Cumhuriyet mah. Hürriyet sok. No:10/20

ÖREN/ANKARA



SAYFA BAŞI

 



YAY AYRAÇ:

  • Yazıda sözcüklerin eş anlamlarını yazarken kullanılır.

Örnek:  Babam kanunların (yasaların) ne kadar önemli olduğunu anlattı.

  • Kendisinden önce gelen sözcüğü veya kavramı açıklamak için kullanılır.

Örnek:  Ahmet (Ali’nin arkadaşı) bugün işe gelmedi.

Örnek:  Araba son hızla (saatte 200 km) giderken kaza yapmış.



SAYFA BAŞI

 

 



İKİ NOKTA:

  • Karşılıklı konuşmalarda konuşma çizgisinden önce kullanılır.

Örnek:  Annesi: Hadi gidelim dedi

  • Kendisinden sonra açıklama yapılacağı zaman kullanılır.

Örnek:  Kendimi tanıtayım: Sınıfımızın en çalışkan öğrencilerindenim.

  • Kendisinden sonra örnek verilecek cümlelerin sonunda kullanılır.

Örnek: Misafirler için çeşit çeşit tatlı yaptım: şekerpare, revani, çikolatalı kek



SAYFA BAŞI

 

 



ÜÇ NOKTA :

  • Açıklanma istenmeyen söz, kişi ve yer adlarından önce kullanılır.

Örnek:  … hoş laftan ne anlar.

Örnek:  Bu haberi …’dan aldım.

  • Tamamlanmamış cümlelerin sonunda kullanılır. Bazı durumlarda  cümlelerin devamını okuyanların zihninde tamamlaması istenir.

Örnek:  Ah, bir zengin olsam…

Örnek: Onu son bir defa daha görebilmek için neler vermezdim…

  • Cümle içinde verilen örneklerin art arda sıralandığı durumlarda örneklerin devam ettirilebileceğini belirtmek için cümlenin sonunda kullanılır.

Örnek: Kırtasiyeden aldıklarım kalem, defter,silgi…


SAYFA BAŞI

 

 



NOKTALI VİRGÜL:

  • Virgüller ayrılmış örneklere farklı türden örnekler vermek için kullanılır.

Örnek: Marketten et, tavuk; deterjan, sabun aldık.

  • Açıklama ve neden bildiren cümlelerde iki cümleyi bir birine bağlarken kullanılan ancak, çünkü, ama, fakat, ne yazık ki, bundan dolayı, sonuç olarak, bununla birlikte, yoksa… gibi sözcüklerden önce kullanılır.

Örnek: Denize gidecektik; ancak yağmur başladı.

Örnek: Söylediklerinizi anladım; fakat iş işten geçti.

  • Birbirine bağlı olarak yazılan sıralı cümlelerin sonunda kullanılır.

Örnek:  Partide kostümlü misafirler, önde; kostümsüz misafirler ise arka taraftaydılar.



 

Sosyal Medyada Paylaş Facebook Twitter Google+

Etiketler: , ,
Eklenme Tarihi: 24 Ekim 2015

Konu hakkında yorumunuzu yazın

Noktalama İşaretleri (2 Yorum)

    • Çok güzel, şimdi siteye eklediğim noktalama işaretleri testini çözerek kendini deneyebilirsin Laracığım.